محمد رضا قمشه اى

29

مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى )

( مهاجرت به تهران ) آن چه در مورد احوال مرحوم آقا محمّد رضا قمشه‌اى در تذكره‌ها آورده‌اند بدين قرار است : 1 - وى در اصفهان معارف حكمى و عرفانى را تدريس مىكرده است . 2 - در قحطى و گرسنگى سال 1288 ه . ق . تمام آن چه را كه به ميراث برده بود فروخت و صرف حوائج نيازمندان بالاخص طلاب بىبضاعت نمود . « 1 »

--> سيّد حسن » فرزند سيّد عبد الحسين حسينى نجفى ، مشهور به طالقانى باشد كه در سال 1116 زنده بوده است و از شاگردان شيخ فقيه ، شيخ قاسم فرزند محمّد بن جواد مشهور به ابن الوندى الكاظمي بوده است ( جبل عاملى - اعيان الشيعة - ج 22 ع 4239 . ) - ملّا محسن لنبانى - وى در سال 1094 ه . ق . به روز 16 صفر به علت اختلالى كه در قوه دماغيه وى فراهم آمد دار فانى را وداع گفت ( مهدوى - تذكرة القبور - ص 288 ) . او مردى حكيم ، صوفى و ماهر در حكمت بوده كه در جامع كبير عباسى اصفهان مشغول تدريس بوده ( افندى ، رياض العلماء ، ق 2 ج 2 ص 26 ) و تصوف را با حكمت درهم آميخته و هميشه با جذبه ، شور و شوق بوده و باب تعشق حقيقى را به روى خود گشوده بوده است . ( نصرآبادى - تذكرة - ص 157 ) . در كتاب قصص خاقانى آمده است كه : « هذا اليوم به مطالعه كتب حكمى اشتغال دارد . بعضى از طالبان دلائل ، حكمت در خدمت آن معلم ثانى تحصيل معانى مىنمايند . طبع آن جناب به قرائت كلام مولانا ، بسيار مايل است . ايشان را در هر بيت مولوى تحقيقات روى داده . هذا اليوم در اين فن كه شمه‌اى از كمالات اوست ، منفرد است و چون نخواسته‌اند كه مشكلات أبيات مولانا ( قدس سره ) مبهم بماند ، مدت اوقات كثير البركات را شرح مبسوط بر مثنوى حضرت مولوى نوشته‌اند . به عبارت تازه و استعارات زيادة از اندازه . . . و رسالة ديگر قريب به هفت هزار بيت در تصوف . . . و همچنين حواشى شفاء ، آيات بر اشارات . . . » ( ولى قلى بيگ ، قصص خاقانى - ص 774 ) . اين بزرگوار را فرزندى بوده است به نام ملّا حسين كه در حكمت متبحر بوده و در 26 رمضان 1129 وفات يافته است . او همان دائى جدّ جدّ صاحب روضات - رحمه اللّه - مىباشد . ( مهدوى - تذكرة القبور - ص 288 . ) . ( 1 ) نائب الصدر شيرازى ، معصوم على : طرائق الحقائق ، ج 3 ص 237 - همايى ، جلال الدين : مقدمه‌اى برگزيدهء ديوان سه شاعر ، ص 21 .